Nikah ve Cenaze
Hacı Muhammed Bilâl-i Nadir
Devir
Davetçinin davetini kabul edin, hediyeyi red etmeyin, Müslümanları dövmeyin. (Ramuz’ul-Ehadis, Hadis No:168)
Şimdi zamanımızda devir farzmış, her cenaze sahibinin muhakkak yapması lazımmış gibi millette bir inançvar. Halbuki fakir bir adam ölürse, onun malından alma değil, yetimlerine verilmesini Allah (Celle Celâluhû) emrediyor.
Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi vesellem), borcu ödenmeyen cenazenin namazını kıldırmıyor. Ya borcunu veriyorlar yahutta Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi vesellem) ödüyor. Ondan sonra cenaze namazını kıldırıyor. Şimdi de ıskattı,yemindi diye borcunu ödeme yapılmadığı gibi borcunun üstüne borç yaptırılıyor. Eğer yapılacaksa Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi vesellem) gibi borcunu ver. Peygamberimiz ve eshablar cenaze borçlu gitmesin diye servetlerini veriyorlar. Şimdi ise ıskattı diye borç üstüne borç kattırıyoruz.
Bir insan ölüncüye kadar mal kendisinindir. Öldükten sonra o mal çocuklarınındır. Kendisinin hiçbir hakkı yoktur. Çocukları yapmazsa borçlu değil, onun için çocukların yapamıyacağı ağır bir vasiyet yapmak doğru değildir. En doğrusu, en makbulu kendisi sağ, gü,cü ve kuvveti yerinde, dünyada ümidi varken kendi eli ile yaptığı hayır, işte o hakiki tam hayır sayılır. Dünyada sağlığında kazandığı malına, parasına kıyamamış, hayır yapmamış veya az yapmış, artık dünyadan ümidini kesince, malını mirascılar alacak, elinden çıkacak, sele gidecek malını kim tutarsa, onun olsun der gibi veya nasıl olsa kalıyor, şunu şuraya, bunu buraya verin, der. Kendisinin sıhhatı yerinde iken yaptığı hayır gibi olmasına imkmân var mı?
Sen sıhhatte iken mala kıyamaz-
ken, fakirlikten korkarken ve yaşamayı umarken tasadduk et, can hulkuma (boğaza) gelinceye kadar tehir etme. Can boğaza gelip dayandığında falana şunu veriyorum, şu da falanın olsun deme, Zaten o zaman, o falanın olmuştur bile. (Ramuz’ul
-Ehadis Hadis No: 1890)
Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi vesellem) sıhhatın yerinde fakirlikten korkarken ver diyor. Devri, ne kendisi ne de ashabı ve tabiinler yapmamışlar. Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi vesellem) in sözü ihmal ediliyor. Bir insan öleceği zaman vasiyet etsin. Vasiyetine göre de de devir yapılsın. İşte Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi vesellem)in yukardaki hadisi şerifinde “ölürken değil, sıhhatın yerinde iken sen tasad
duk et” buyuryor.
Bunun için gençlikte yapılan ibadet
Ve yapılan hayrın kıymeti Allah yanında altın gibidir. İhtiyarlıkta yapılan ibadet ve yapılan Hyırda gümüş gibidir. Öleceği zaman, ölüm döşeğinde yatarken dünyadan ümidini kesip vasiyet yapması bakır gibidir. Her şey böyledir. (Zuhurat-ı Bilâl-i Nâdirî, Cild-3, Sayfa 496-500)
Devir: Ölenin malı, Hakkullah’a ait borçlarını karşılayacak durumda değilse, muayyen bir parayı devir ettirmek suretiyle mevcut borcu karşılayacak hale getirmektir.